در این مقاله می توانید با روشهای صحیح برخورد با معلولین آشنا شوید تا بهتر با آنان ارتباط برقرار کنید درا دامه به برخی از این نکات اشاره می کنیم:اجازه ندهید ترس و تردید مانع ارتباط شما با فرد دارای معلولیت گردد !ترس از ناآگاهی و کمبود دانش لازم جهت برخورد در ملاقات با فرد معلول باعث ایجاد اضطراب می شود .یادمان باشد : فرد دارای معلولیت، دارای احساس است . بنابراین همان طور با او رفتار کنیم که دوست داریم با خودمان رفتار شود. برای همین نحوه صحیح برخورد با معلولین اهمیت دارد.سعی کنید همیشه معلولیت فرد را نبینید . چنانچه فردی غیر طبیعی و متفاوت رفتار می کند، شما در برخورد، خودتان باشید و اجازه دهید منطق و دوستی موانع احتمالی را از میان بردارند .
اصول اولیه شیوه رفتار
برخورد صحیح با معلولین، یک ضرورت اجتماعی برای ساختن جامعهای فراگیرتر است. بسیاری از افراد به دنبال روش های درست برخورد با افراد دارای معلولیت هستند، اما ممکن است اشتباهات رایج در برخورد با معلولین ناآگاهانه صورت گیرد. برای مثال، نحوه صحیح صحبت کردن با معلولین ذهنی نیازمند صبر و استفاده از زبان ساده و قابل فهم است. یکی از دغدغههای مهم، یافتن بهترین عبارات برای صحبت با افراد کم توان جسمی است تا از ایجاد هرگونه احساس ناخوشایند جلوگیری شود. از سوی دیگر، آموزش برخورد صحیح با معلولین برای کودکان نیز از اهمیت بالایی برخوردار است تا از کودکی با مفهوم احترام به تفاوتها آشنا شوند. همچنین، باید بدانیم چگونه به یک فرد معلول ذهنی کمک کنیم و از ارائه کمکهای ناخواسته که ممکن است مزاحمت ایجاد کند، پرهیز نماییم. در نهایت، باید همواره به یاد داشته باشیم که رفتار ما چه تاثیری بر اعتماد به نفس معلولین و افراد کم توان ذهنی دارد و تلاش کنیم با ایجاد فضایی امن و حمایتی، به ارتقای عزت نفس آنان کمک کنیم.۵ نکته مهم درباره برخورد صحیح با معلولین
از طرفی باید اشاره کرد توانبخشی معلولین و حمایت از افراد دارای معلولیت، تنها به کمکهای مالی محدود نمیشود. روش برخورد مناسب با این افراد و حمایتهای غیرمالی میتواند نقش مهمی در بهبود کیفیت زندگی آنها و افزایش مشارکت اجتماعیشان ایفا کند. در ادامه به ۵ نکته مهم که در زمان برخورد با معلولین باید توجه کنیم می پردازیم:۱. از پرسش سؤالات شخصی در مورد معلولیت فرد اجتناب کرده و اگر ضرورتی وجود دارد، محتاطانه و محترمانه سؤال مورد نظر را طرح نمایید . در صورتی که فرد تمایلی به پاسخگویی ندارد، به بحث در این ارتباط ادامه ندهید .۲. توجه نمایید که فرد دارای معلولیت ممکن است برای انجام کار یا بیان مسأله ای نیاز به زمان بیشتری نسبت افراد غیر معلول داشته باشد .۳. پیشنهاد کمک خود را مؤدبانه و صبورانه طرح نموده و تا زمان پذیرش آن توسط شخص صبر کنید . در مورد نحوه ی کمک حتماً به توضیحات فرد گوش کرده یا در صورت نیاز از او سؤال نمایید .۴. هنگامی که درصدد برگزاری یک جلسه ، ملاقات و … هستید، امکاناتی که فرد دارای معلولیت نیاز دارد را فراهم کنید و چنانچه در این زمینه مانعی وجود دارد که قابل رفع نیست پیش از آمدن فرد، به او اطلاع دهید .۵. به حق استفاده افراد دارای معلولیت از محل پارک ویژه ی ماشین، احترام بگذارید .همچنین مرکز سلامت در استرالیا به نام Altius درخصوص نحوه رفتار با معلولین ذهنی به این نکته اشاره کرده است:والدین و مربیان بهتر است روش برقراری ارتباط با فردی که از او حمایت میکنند را بدانند و صبر لازم را داشته باشند. میزان وابستگی افراد به دیگران معمولاً با شدت معلولیت ذهنی آنها ارتباط مستقیم دارد. در بسیاری از موارد، بهویژه موارد شدید، فرد ممکن است بهشدت به خانواده خود برای حمایت وابسته باشد؛نوشتن یا سخن گفتن در مورد معلولیت
- فقط به هنگام ضرورت و در جای مناسب به معلولیت فرد، رجوع نمایید .
- در سخن گفتن از ادبیاتی استفاده نمایید که به شخص، جدا از نوع معلولیت او اشاره کند . ( مثلاً بهتر است بجای ” معلول ” از عبارت ” فرد دارای معلولیت ” استفاده کنیم .)
- واژگان زیر نباید در بافت مربوط به معلولیت به کار روند زیرا مفهوم منفی داشته و موجب القای حس ناتوانی به فرد می گردند : علیل، محدود به ویلچر، ناقص، ناتوان، سالم، قربانی، فلج، رنجور از، بیمار
- از واژگانی که نشان دهنده ی خاص بودن افراطی، شجاعت بی نهایت و یا اَبر انسان بودن افراد دارای معلولیت هستند، پرهیز کنید .
راهنمــایـی جهت کاربــــرد زبان منــاسب
ملاقات و صحبت با فرد دارای معلولیت- دست دادن، همیشه شیوه ی استاندارد آغاز یک گقتگو نیست . اگر تردید دارید، از فرد بپرسید که آیا مایل به دست دادن است یا نه . لبخند و عبارات معمول احوال پرسی برای آغاز صحبت مناسب ترند .
- با همراهان فرد دارای معلولیت سخن نگویید، بلکه مستقیماً با خود او حرف بزنید .
- در مورد معلولیت فرد تا زمانی که خودش نمی خواهد یا به بحث مرتبط نیست، صحبت نکنید .
- با افراد دارای معلولیت بزرگسال، مانند دیگر بزرگسالان برخورد کنید و با لحن کودکانه ( کمتر از سن شان ) با آنها سخن نگویید .
- صبر و توجه کامل داشته باشید به خصوص در مواردی که فرد به آهستگی یا با مشقت بسیار صحبت می کند .
- هرگز تظاهر نکنید آنچه فرد می گوید را درک کرده اید بلکه از او بخواهید حرف خود را تکرار کند و چنانچه متوجه نَشدید از ابزار نوشتن استفاده کنید .
- در ارتباط با افراد دارای معلولیت می توان از اصطلاحات معمول روزمره و دیگر عباراتی که همه به کار می برند مانند : ” به زودی می بینمت ” استفاده کرد .
- اگر در ارتباط با فرد، مرتکب اشتباهی شدید آرامش خود را حفظ کرده و عذرخواهی نمایید، سعی کنید شوخ طبع باشید و تمایل خود را به ایجاد ارتباط نشان دهید .
- ساده ارتباط برقرار کرده و عبارات یا سؤال خود را به روشنی بیان نمایید .
- هنگامی که فرد به شما پاسخ می دهد، تمرکز و توجه داشته باشید .
- به شخص فرصت دهید تا آنچه را در ذهن دارد، بیان کرده یا نشان دهد .
- صندلی چرخ دار را تا زمانی که فرد، خودش نخواسته نگه ندارید یا هل ندهید . صندلی چرخ دار بخشی از فضای شخصی صاحب آن محسوب می شود .
- برای صحبت کردن با شخصی که روی صندلی چرخ دار است مقابل چشمان فرد، نشسته یا بر روی زانوانتان قرار بگیرید .
- پیش از اینکه شخص به محل دیدار با شما برسد، برای سهولت حرکت صندلی چرخ دار، مبلمان یا صندلی ها را جابه جا کنید .
- شخص را در مورد محل قرار گرفتن توالت، تلفن و آبخوری ویژه ی معلولین راهنمایی کنید .
- هنگامی که فرد دارای صندلی چرخ دار را در مسیری راهنمایی می کنید، مسائلی چون فاصله، شرایط آب و هوا و موانع فیزیکی حصارها، پله ها، برآمدگی های شیب دار و … را در نظر بگیرید .
- به فرد اجازه دهید تا خودش چگونگی و نوع برقراری ارتباط اعم از استفاده از لب خوانی، زبان اشاره و یا کاربرد نوشتار را تعیین کند .
- حتی در مواقعی که رابط ناشنوایان حاضر است، خطاب به فرد ناشنوا صحبت کنید .
- چنانچه شخص قادر به لب خوانی ست به روشنی و با سرعتی متوسط ، مستقیماً با او سخن بگویید .
- در ارتباط با برخی از افراد دارای اختلال شنوایی بهتر است از جملات ساده تر، حرکات چهره و زبان ایما و اشاره ی بدن استفاده نماییم .
- در صحبت با چنین فردی توجه داشته، صبور باشید و برای تکمیل کلام و تفکر فرد به او فرصت دهید، سعی در پایان دادن به صحبت های او نداشته باشید .
- چنانچه متوجه نشدید، از او بخواهید کلام خود را تکرار کند و آنچه شنیده اید را بیان کرده تا دریابید که آیا به درک گفته ی فرد نزدیک شده اید یا خیر .
- برای استفاده از ابزاری که به سهولت برقراری ارتباط و پیشرفت گفتگو کمک می کنند آمادگی داشته، همچنین در ایجاد ارتباط با شخصی که برای صحبت، تخته ی الفبا یا کامپیوتر مجهز به برنامه ی گفتار ترکیبی به کار می برد، اضطراب نداشته باشید .
- هنگام آغاز مکالمه، اطمینان حاصل نمایید که فرد شما را شناخته، در غیر این صورت خودتان و افراد دیگری را که احتمالاً به همراه دارید، معرفی کنید .
- بدون دلیل و خداحافظی فرد را ترک نکنید .
- هنگام راهنمایی فرد دچار اختلالات بینایی هرگز او را هل ندهید یا نکشید . اجازه دهید فرد خودش بازوی شما را گرفته سپس با فاصله ی بسیار کمی از او حرکت کنید تا بتوانید هنگام نزدیک شدن به درها، پله ها و موانع شخص را آگاه ساخته و به محل آنها اشاره نمایید .
- چنانچه با فرد وارد فضایی می شوید، در مورد محیط و محل قرار گرفتن صندلی ها توضیح دهید .
- در مورد جایگاه قرار گرفتن اشیا توضیح دقیق دهید . ( مثلاً : در یک و نیم متری شما ، در جهت عقربه های ساعت یک صندلی قرار دارد
روشهای غیر مالی برای حمایت از معلولین
برای حمایت از معلولین به صورت غیر مالی روشهای مختلفی است که می تواند به بهبود زنگی و رفتاری آنها بینجامد در اینجا برخی از این موارد را برای بهبود توانبخشی معلولین ذهنی ارایه شده است:- حمایتهای روانی و عاطفی: بسیاری از افراد دارای معلولیت با چالشهای روانی مانند افسردگی، اضطراب و انزوا روبرو هستند. ارائه خدمات مشاوره و حمایت روانی به صورت غیرمالی، مانند تشکیل گروههای حمایتی و شبکههای اجتماعی، میتواند به آنها کمک کند تا با این چالشها مقابله کنند.
- آموزش و توانمندسازی: آموزش مهارتهای زندگی و حرفهای به افراد دارای معلولیت، بدون نیاز به هزینههای مالی زیاد، میتواند به آنها کمک کند تا زندگی مستقلتری داشته باشند. این آموزشها میتواند شامل کارگاههای آموزشی، برنامههای مشاوره و مشارکت در فعالیتهای اجتماعی باشد.
- ایجاد محیطهای دسترسیپذیر: طراحی محیطهای عمومی و خصوصی به گونهای که افراد دارای معلولیت بتوانند به راحتی از آنها استفاده کنند، یکی از روشهای مهم توانبخشی غیرمالی است. این شامل ایجاد رمپها، آسانسورها، علائم بریل و سایر امکانات است.
- مشارکت اجتماعی: تشویق افراد دارای معلولیت به مشارکت در فعالیتهای اجتماعی، فرهنگی و ورزشی میتواند به بهبود سلامت روانی و جسمی آنها کمک کند. این مشارکتها میتواند از طریق برنامههای داوطلبانه و سازمانهای غیردولتی صورت گیرد.
- حمایت از حقوق معلولین: آگاهی از قوانین مربوط به حقوق افراد دارای معلولیت و تلاش برای اجرای این قوانین، یکی دیگر از روشهای حمایت غیرمالی است. شما میتوانید با پیگیری مشکلات این افراد در جامعه یا محل کار، به بهبود شرایط آنها کمک کنید.
- همکاری با سازمانهای مردمی: بسیاری از سازمانهای غیردولتی در حوزه توانبخشی معلولین فعالیت میکنند. شما میتوانید با همکاری داوطلبانه با این سازمانها، در برنامههای آموزشی، تفریحی یا حمایتی شرکت کنید و به بهبود شرایط زندگی این افراد کمک کنید..
نقش جامعه در حمایت از توانبخشی معلولین
جامعه نقش کلیدی در حمایت از افراد دارای معلولیت و فرآیند توانبخشی آنها دارد. ایجاد محیطی بدون تبعیض، دسترسیپذیر و حمایتگر میتواند به این افراد کمک کند تا با اعتماد به نفس بیشتری در جامعه حضور یابند. برای مثال، طراحی ساختمانها و فضاهای عمومی به گونهای که برای افراد دارای معلولیت قابل استفاده باشد، یکی از اقدامات مهم در این زمینه است.حمایت از خانوادههای معلولین
برای اینکه خانواده ها هم بتوانند بدرستی با معلولین برخورد کنند و در جهت توانبخشی معلولین ذهنی گام بردارند تا بتواننددر جامعه حضور یابند و از طرفی باعث افزایش اعتماد به نفس آنها شوند؛ نیز با چالشهای زیادی روبرو هستند. حمایتهای غیرمالی میتواند به آنها کمک کند تا با این چالشها مقابله کنند. این حمایتها شامل:- گروههای حمایتی: تشکیل گروههای حمایتی برای خانوادههای معلولین، که در آنها تجربیات و راهحلها به اشتراک گذاشته میشود. همچنین بتوانند با کمک آنها در جهت راهنمایی توانبخشی معلولین آگاهی یابند.
- آموزش و مشاوره: ارائه آموزش و مشاوره به خانوادهها درباره نحوه مراقبت از فرد دارای معلولیت و مدیریت استرس.
- شبکههای اجتماعی: ایجاد شبکههای اجتماعی که خانوادهها بتوانند از طریق آنها با یکدیگر در ارتباط باشند و از حمایت عاطفی برخوردار شوند.

یک پاسخ